VSD kapatma nedir?
Ameliyatsız VSD kapatma, kalbin alt odacıklarını ayıran duvardaki doğuştan deliğin kasık damarından ilerletilen özel bir cihazla kapatılması işlemidir. Bu yöntem açık ameliyat gerektirmeden uygulanır. Ameliyatsız VSD kapatma işlemi çoğu zaman iki-üç saat içinde tamamlanır ve hastalar genellikle kısa sürede günlük yaşamlarına dönebilir.
VSD, kalbin sağ ve sol alt odacıkları arasındaki duvarda bulunan doğuştan delik durumudur. Bu açıklık nedeniyle kalbin sol tarafındaki temiz kanın bir kısmı sağ tarafa geçer ve kalp ile akciğerlerin normalden fazla çalışmasına yol açabilir.
VSD’nin ne olduğu, türleri, belirtileri ve hangi durumlarda kapatma kararı verildiği VSD yazısında ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Bu yazı ise ameliyatsız VSD kapatma işleminin nasıl yapıldığına, kimler için uygun olduğuna ve işlem sonrası sürece odaklanmaktadır.
Her VSD ameliyatsız yöntemle kapatılabilir mi?
Hayır. Ameliyatsız VSD kapatma her hasta için uygun değildir. Kapatma işleminin uygulanabilirliği VSD’nin türüne, büyüklüğüne ve çevresindeki yapılara olan yakınlığına göre değerlendirilir.
Kalp duvarının kas bölümünde yer alan müsküler VSD’ler ameliyatsız VSD kapatma için en uygun grubu oluşturur. Perimembranöz VSD olarak adlandırılan bazı hastalarda da bu yöntem uygulanabilir. Ancak inlet ve outlet tipi VSD’lerde çoğu zaman açık kalp ameliyatı tercih edilir.
VSD’nin büyüklüğü de önemlidir. Çok büyük açıklıklar kateterle VSD kapatma yöntemi için uygun olmayabilir. Ayrıca VSD’nin kalp kapaklarına ve elektrik iletim sistemine olan uzaklığı dikkatle değerlendirilir. Cihazın güvenli şekilde yerleşebilmesi için belirli bir mesafenin korunması gerekir.
Bu nedenle “ameliyatsız VSD kapatma bana uygun mu?” sorusunun yanıtı kişiye özeldir ve ayrıntılı ekokardiyografi değerlendirmesi sonrası verilir.
VSD kapatma cihazı nedir?
Ameliyatsız VSD kapatma sırasında açıklığın içine özel bir kapatma cihazı yerleştirilir. Bu cihaz açıklığın iki tarafına tutunarak deliğin kapanmasını sağlar. Kateterin içinden ilerletilebilecek kadar ince hale getirilebilir ve yerleştirildiğinde kendi şeklini alır.
Kullanılan VSD kapatma cihazları farklı VSD tiplerine ve büyüklüklerine göre değişir. İşlem öncesinde yapılan görüntülemelerle en uygun cihaz seçilir. Zaman içinde cihazın yüzeyi vücudun kendi dokusuyla kaplanır ve kalbin doğal bir parçası haline gelir.
VSD kapama işlemi nasıl yapılır?
Ameliyatsız VSD kapatma işlemi özel donanımlı kateter laboratuvarında gerçekleştirilir. Kullanılacak anestezi yöntemi hastanın yaşına ve işlemin planına göre belirlenir. Çocuklarda çoğu zaman genel anestezi tercih edilirken, bazı erişkin hastalarda sedasyon yeterli olabilir.
VSD kapatma işlemi kasıktaki damardan girilerek yapılır. İnce kateterler damar yoluyla kalbe ulaştırılır ve VSD’nin bulunduğu bölgeye ilerletilir. İşlem boyunca anjiyografi ve ekokardiyografi birlikte kullanılır. Bu görüntüleme yöntemleri VSD’nin yerini, büyüklüğünü ve cihazın doğru yerleşimini anlık olarak göstermeye yardımcı olur.
Uygun pozisyon sağlandıktan sonra cihaz VSD’nin içine yerleştirilir. Önce cihazın bir tarafı açılır, ardından diğer tarafı yerleştirilerek açıklık iki taraftan kapatılır. Cihaz serbest bırakılmadan önce kalp kapaklarına baskı yapmadığı ve doğru şekilde oturduğu dikkatle kontrol edilir.
Ameliyatsız VSD kapatma işlemi çoğu zaman iki ile üç saat arasında tamamlanır. Daha karmaşık VSD tiplerinde bu süre uzayabilir.
VSD kapama öncesinde nelere dikkat edilir?
Ameliyatsız VSD kapatma öncesinde EKG, kan tetkikleri ve ayrıntılı ekokardiyografi yapılır. Bazı hastalarda kalp MR’ı veya bilgisayarlı tomografi gerekebilir. Bu incelemeler VSD’nin yapısını daha ayrıntılı değerlendirmek için kullanılır.
Bazı hastalarda VSD kapatma öncesinde aspirin başlanabilir. Bunun amacı cihaz yüzeyinde pıhtı oluşma riskini azaltmaktır.
İşlemden önceki gece yarısından sonra yemek yenmemesi gerekir. Bebek ve küçük çocuklarda açlık süresi yaşa göre farklı düzenlenir ve aileye ayrıntılı bilgi verilir.
Diş enfeksiyonu gibi aktif enfeksiyonların işlem öncesinde tedavi edilmiş olması önemlidir.
VSD kapama sonrası süreç nasıl olur?
VSD kapatma sonrası hastalar birkaç saat yakın takip altında tutulur. Çoğu hasta bir gece hastanede kaldıktan sonra ertesi gün taburcu edilir.
İlk günlerde kasık bölgesinde hafif hassasiyet ve morarma görülebilir. Bu dönemde ağır kaldırmaktan, yoğun egzersizden ve yorucu aktivitelerden kaçınılması önerilir. Çocuklarda koşma, zıplama ve yoğun fiziksel aktiviteler kısa süreli olarak kısıtlanabilir.
Ameliyatsız VSD kapatma sonrası genellikle aspirin tedavisi başlanır. Tedavi süresi kullanılan cihazın tipine ve hastanın özelliklerine göre değişmekle birlikte çoğu zaman yaklaşık altı ay sürer.
İlk kontrol genellikle bir ay içinde yapılır. Kontrollerde EKG ve ekokardiyografi ile cihazın yerleşimi, kalp ritmi ve VSD’nin kapanma durumu değerlendirilir.
VSD kapama başarı oranı nedir?
Uygun seçilmiş hastalarda ameliyatsız VSD kapatma yüksek başarı oranına sahip bir işlemdir. Özellikle müsküler VSD’lerde başarı oranı genellikle %95’in üzerindedir. Perimembranöz VSD’lerde de deneyimli merkezlerde oldukça başarılı sonuçlar alınabilmektedir.
Sık Sorulan Sorular
VSD kapatma cihazı vücutta hissedilir mi?
Hayır. VSD kapatma cihazı kalp içinde kalır ve dışarıdan hissedilmez. Zamanla kalp dokusu cihazın üzerini kaplar. Hastalar cihazın varlığını hissetmez ve normal yaşamlarına devam edebilir.
Çocuklara kateterle VSD kapatma yapılabilir mi?
Evet, uygun hastalarda çocuklara da kateterle VSD kapatma işlemi uygulanabilir. Çocuğun kilosu, damar yapısı ve VSD’nin özellikleri uygunluk açısından değerlendirilir. Her çocuk için karar kişiye özel olarak verilir.
VSD kapatma sonrası MR çektirilebilir mi?
VSD kapatma cihazları genellikle MR ile uyumlu materyallerden üretilmektedir. Ancak MR çektirmeden önce radyoloji ekibine cihazın varlığından mutlaka bilgi verilmesi gerekir.
Her VSD ameliyatsız kapatılabilir mi?
Hayır. VSD’nin tipi, büyüklüğü ve kalpteki yerleşimi hangi yöntemin uygun olduğunu belirler. Bazı VSD türlerinde cerrahi kapatma daha uygun olabilir. Hangi yöntemin tercih edileceğine deneyimli bir kalp ekibinin değerlendirmesiyle karar verilir.
VSD kapatma sonrası hamilelik mümkün müdür?
VSD kapatma işlemi sonrasında kalp fonksiyonları normal ise gebelik genellikle mümkün olabilir. Ancak hamilelik planlanmadan önce kardiyoloji değerlendirmesi yapılması önerilir.
VSD kendiliğinden kapanır mı?
Küçük VSD’ler özellikle çocukluk döneminde kendiliğinden kapanabilir. Ancak her VSD kapanmaz. Düzenli kontrollerle deliğin seyri takip edilir ve gerekli durumlarda kapatma işlemi planlanabilir.
VSD kapatma sonrası hastanede kalış süresi ne kadardır?
Hastanede kalış süresi genellikle 1–3 gün arasında değişir. Hastanın genel durumuna ve işlem sonrası takibine göre bu süre daha kısa veya uzun olabilir.
VSD kapatma işlemi ağrılı mıdır?
İşlem sırasında anestezi ve ağrı kontrolü uygulandığı için hasta genellikle belirgin bir ağrı hissetmez. Kateterle yapılan VSD kapatma, açık kalp ameliyatına göre daha küçük bir girişim alanına sahiptir ve iyileşme süreci genellikle daha hızlıdır.